ЁЯЗоЁЯЗ│ рдЗрдХाрдИ 4 : рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдкрд░िрд╡ेрд╢ ЁЯПЖ рдкाрда 1 : рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ


рднाрд░рдд рдПрдХ рд╡िрд╢ाрд▓ рдФрд░ рд╡िрд╡िрдзрддाрдУं рд╕े рднрд░ा рджेрд╢ рд╣ै। рдпрд╣ाँ рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рднाрд╖ाрдПँ, рд╕ंрд╕्рдХृрддिрдпाँ, рдЦाрди-рдкाрди, рдкрд╣рдиाрд╡े, рдд्рдпोрд╣ाрд░ рдФрд░ рднौрдЧोрд▓िрдХ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдкाрдП рдЬाрддे рд╣ैं। рднाрд░рдд рдХी рдХुрдЫ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ рдРрд╕ी рд╣ैं рдЬिрди्рд╣ें рд╕ाрдоाрди्рдп рдЬ्рдЮाрди рдФрд░ JNVST рдоें рд╡िрд╢ेрд╖ рд░ूрдк рд╕े рдкूрдЫा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै।


ЁЯЗоЁЯЗ│ 1. рднाрд░рдд : рдПрдХ рдкрд░िрдЪрдп

рднाрд░рдд рдПрд╢िрдпा рдорд╣ाрдж्рд╡ीрдк рдХे рджрдХ्рд╖िрдгी рднाрдЧ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

  • рднाрд░рдд рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी — рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी

  • рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд░ाрдЬ्рдп (рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े) — рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

  • рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा рд░ाрдЬ्рдп (рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े) — рдЧोрд╡ा

  • рднाрд░рдд рдоें рд╡рд░्рддрдоाрди рдоें 28 рд░ाрдЬ्рдп рдФрд░ 8 рдХेंрдж्рд░рд╢ाрд╕िрдд рдк्рд░рджेрд╢ рд╣ैं।

  • рднाрд░рдд рдХी рдоुрдЦ्рдп рднूрдоि рдХे рджрдХ्рд╖िрдг рдоें рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░ рд╣ै।

  • рдкрд╢्рдЪिрдо рдоें рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ рдФрд░ рдкूрд░्рд╡ рдоें рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी рд╣ै।

  • рднाрд░рдд рдХे рдЙрдд्рддрд░ рдоें рд╣िрдоाрд▓рдп рдкрд░्рд╡рдд рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

ЁЯза рдпाрдж рд░рдЦрдиे рдХा рддрд░ीрдХा

рдЙрдд्рддрд░ → рд╣िрдоाрд▓рдп
рджрдХ्рд╖िрдг → рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░
рдкрд╢्рдЪिрдо → рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░
рдкूрд░्рд╡ → рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी


ЁЯПЖ 2. рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ рдФрд░ “рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा/рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪा”

JNVST рдоें рднाрд░рдд рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд “рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा, рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмा, рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪा, рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा” рдЬैрд╕े рдк्рд░рд╢्рди рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╣ो рд╕рдХрддे рд╣ैं।

рд╡िрд╢ेрд╖рддा

рдЙрдд्рддрд░

ЁЯЗоЁЯЗ│ рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдоें рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд░ाрдЬ्рдп

рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

ЁЯЗоЁЯЗ│ рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдоें рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा рд░ाрдЬ्рдп

рдЧोрд╡ा

ЁЯПФ️ рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी

рдХंрдЪрдирдЬंрдШा

ЁЯПФ️ рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा

рд╣िрдоाрд▓рдп

ЁЯМК рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмी рдирджी (рднाрд░рдд рдоें рдмрд╣рдиे рд╡ाрд▓ी)

рдЧंрдЧा

ЁЯМК рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдоीрдаे рдкाрдиी рдХी рдЭीрд▓

рд╡ुрд▓рд░ рдЭीрд▓

ЁЯПЬ️ рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдорд░ुрд╕्рдерд▓

рдеाрд░ рдорд░ुрд╕्рдерд▓

ЁЯПЮ️ рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдкрдаाрд░

рджрдХ्рдХрди рдХा рдкрдаाрд░

ЁЯПЭ️ рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдж्рд╡ीрдк

рдЧ्рд░ेрдЯ рдиिрдХोрдмाрд░

ЁЯМК рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмी рддрдЯрд░ेрдЦा рд╡ाрд▓ा рд░ाрдЬ्рдп

рдЧुрдЬрд░ाрдд

рдиोрдЯ: рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдкुрд╕्рддрдХों рдоें “рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ी рдЭीрд▓” рдЬैрд╕े рдк्рд░рд╢्рдиों рдоें рдоीрдаे рдкाрдиी/рдЦाрд░े рдкाрдиी рдпा рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ/рдХृрдд्рд░िрдо рдЭीрд▓ рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдЙрдд्рддрд░ рдмрджрд▓ рд╕рдХрддा рд╣ै। JNVST рдоें рдк्рд░рд╢्рди рдХे рд╢рдм्рджों рдХो рдз्рдпाрди рд╕े рдкрдв़рдиा рдЪाрд╣िрдП।


ЁЯПФ️ 3. рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी — рдХंрдЪрдирдЬंрдШा

рдХंрдЪрдирдЬंрдШा (Kangchenjunga) рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी рд╣ै।

рдпрд╣ рд╕िрдХ्рдХिрдо рдФрд░ рдиेрдкाрд▓ рдХी рд╕ीрдоा рдХे рдкाрд╕ рд╣िрдоाрд▓рдп рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

рдпाрдж рд░рдЦें:

ЁЯПФ️ рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी → рдХंрдЪрдирдЬंрдШा


ЁЯМК 4. рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рдирджिрдпाँ

рднाрд░рдд рдоें рдЕрдиेрдХ рдмрдб़ी рдФрд░ рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдирджिрдпाँ рд╣ैं।

рдк्рд░рдоुрдЦ рдирджिрдпाँ:

  • рдЧंрдЧा

  • рдпрдоुрдиा

  • рдм्рд░рд╣्рдордкुрдд्рд░

  • рдирд░्рдорджा

  • рддाрдк्рддी

  • рдЧोрджाрд╡рд░ी

  • рдХृрд╖्рдгा

  • рдорд╣ाрдирджी

  • рдХाрд╡ेрд░ी

  • рд╕рддрд▓ुрдЬ

рдЧंрдЧा

рдЧंрдЧा рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдФрд░ рд▓ंрдмी рдирджिрдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै। рдпрд╣ рд╣िрдоाрд▓рдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╕े рдиिрдХрд▓рддी рд╣ै рдФрд░ рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рдХे рдмрдб़े рднाрдЧ рд╕े рд╣ोрдХрд░ рдмрд╣рддी рд╣ै।

рдирджिрдпाँ:

ЁЯМ╛ рдЦेрддी рдХे рд▓िрдП рдЬрд▓ рджेрддी рд╣ैं
ЁЯПа рдмрд╕्рддिрдпों рдХे рд╡िрдХाрд╕ рдоें рд╕рд╣ाрдпрддा рдХрд░рддी рд╣ैं
ЁЯТз рдкेрдпрдЬрд▓ рдХा рд╕्рд░ोрдд рд╣ैं
⚡ рдЬрд▓рд╡िрдж्рдпुрдд рдЙрдд्рдкाрджрди рдоें рдЙрдкрдпोрдЧी рд╣ैं


ЁЯПЬ️ 5. рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдорд░ुрд╕्рдерд▓ — рдеाрд░

рдеाрд░ рдорд░ुрд╕्рдерд▓ рднाрд░рдд рдХे рдкрд╢्рдЪिрдоी рднाрдЧ рдоें рдоुрдЦ्рдп рд░ूрдк рд╕े рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

рдЗрд╕рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ:

  • рдпрд╣ाँ рд╡рд░्рд╖ा рдмрд╣ुрдд рдХрдо рд╣ोрддी рд╣ै।

  • рдЬрд▓ рдХी рдЙрдкрд▓рдм्рдзрддा рд╕ीрдоिрдд рд╣ोрддी рд╣ै।

  • рдпрд╣ाँ рд░ेрдд рдХे рдмрдб़े-рдмрдб़े рдЯीрд▓े рдкाрдП рдЬाрддे рд╣ैं।

  • рдКँрдЯ рдХो рдорд░ुрд╕्рдерд▓ीрдп рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдЙрдкрдпोрдЧी рдкрд╢ु рдоाрдиा рдЬाрддा рд╣ै।

ЁЯза JNVST рддрде्рдп:

рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдорд░ुрд╕्рдерд▓ → рдеाрд░ рдорд░ुрд╕्рдерд▓


ЁЯМК 6. рднाрд░рдд рдХे рд╕рдоुрдж्рд░ рдФрд░ рддрдЯ

рднाрд░рдд рддीрди рдУрд░ рд╕े рдЬрд▓ рд╕े рдШिрд░ा рд╣ुрдЖ рд╣ै।

рдкрд╢्рдЪिрдо рдоें

ЁЯМК рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░

рдкूрд░्рд╡ рдоें

ЁЯМК рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी

рджрдХ्рд╖िрдг рдоें

ЁЯМК рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░

рдЗрд╕ी рдХाрд░рдг рднाрд░рдд рдХो рдк्рд░ाрдпрдж्рд╡ीрдкीрдп рджेрд╢ рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै।


ЁЯПЭ️ 7. рднाрд░рдд рдХे рдж्рд╡ीрдк

рднाрд░рдд рдХे рджो рдк्рд░рдоुрдЦ рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣ рд╣ैं:

ЁЯМК рдЕंрдбрдоाрди рдФрд░ рдиिрдХोрдмाрд░ рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣

рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं।

ЁЯМК рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк

рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं।

рдпाрдж рд░рдЦें:

рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी → рдЕंрдбрдоाрди рдФрд░ рдиिрдХोрдмाрд░

рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ → рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк


ЁЯМ╛ 8. рднाрд░рдд : рдХृрд╖ि рдк्рд░рдзाрди рджेрд╢

рднाрд░рдд рдоें рдмрдб़ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рд▓ोрдЧ рдХृрд╖ि рдФрд░ рдЙрд╕рд╕े рдЬुрдб़े рдХाрд░्рдпों рдкрд░ рдиिрд░्рднрд░ рд╣ैं।

рднाрд░рдд рдоें рдк्рд░рдоुрдЦ рдлрд╕рд▓ें рд╣ैं:

ЁЯМ╛ рдЧेрд╣ूँ
ЁЯНЪ рдЪाрд╡рд▓
ЁЯМ╜ рдордХ्рдХा
ЁЯМ▒ рджाрд▓ें
ЁЯНм рдЧрди्рдиा
ЁЯМ┐ рдХрдкाрд╕
ЁЯН╡ рдЪाрдп
☕ рдХॉрдлी

рднाрд░рдд рдХे рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдЬрд▓рд╡ाрдпु рдФрд░ рдоिрдЯ्рдЯी рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдлрд╕рд▓ें рдЙрдЧाрдИ рдЬाрддी рд╣ैं।


ЁЯМ│ 9. рднाрд░рдд рдХी рд╡рди рдПрд╡ं рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा

рднाрд░рдд рдоें рдЕрдиेрдХ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рд╡рди рдкाрдП рдЬाрддे рд╣ैं।

рдпрд╣ाँ:

ЁЯМ│ рд╡िрднिрди्рди рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдкेрдб़
ЁЯРЕ рдмाрдШ
ЁЯжБ рд╕िंрд╣
ЁЯРШ рд╣ाрдеी
ЁЯжП рдЧैंрдбा
ЁЯжЪ рдоोрд░
ЁЯРК рдордЧрд░рдордЪ्рдЫ
ЁЯжМ рд╣िрд░рдг

рдЬैрд╕े рдЕрдиेрдХ рдЬीрд╡ рдкाрдП рдЬाрддे рд╣ैं।

рднाрд░рдд рдХी рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा рдмрд╣ुрдд рд╕рдоृрдж्рдз рд╣ै।

рд╡िрд╢ेрд╖ рддрде्рдп

  • рдПрд╢िрдпाрдИ рд╕िंрд╣ рдХे рд▓िрдП рдЧुрдЬрд░ाрдд рдХा рдЧिрд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै।

  • рдПрдХ рд╕ींрдЧ рд╡ाрд▓ा рдЧैंрдбा рдЕрд╕рдо рдХे рдХाрдЬीрд░ंрдЧा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै।

  • рдмाрдШ рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡рди्рдп рдЬीрд╡ों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै।


ЁЯжБ 10. рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ

рднाрд░рдд рд╡िрднिрди्рди рд╡рди्рдпрдЬीрд╡ों рдХा рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рдЖрд╡ाрд╕ рд╣ै।

рдЬीрд╡

рдк्рд░рдоुрдЦ рдХ्рд╖ेрдд्рд░/рд╡िрд╢ेрд╖рддा

ЁЯжБ рдПрд╢िрдпाрдИ рд╕िंрд╣

рдЧुрдЬрд░ाрдд рдХा рдЧिрд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░

ЁЯжП рдПрдХ рд╕ींрдЧ рд╡ाрд▓ा рдЧैंрдбा

рдЕрд╕рдо

ЁЯРЕ рдмाрдШ

рднाрд░рдд рдХे рдЕрдиेрдХ рд╡рди рдХ्рд╖ेрдд्рд░

ЁЯРШ рд╣ाрдеी

рднाрд░рдд рдХे рд╡िрднिрди्рди рд╡рди рдХ्рд╖ेрдд्рд░

ЁЯжЪ рдоोрд░

рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрдХ्рд╖ी


ЁЯПЫ️ 11. рднाрд░рдд рдХी рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ

рднाрд░рдд рдХा рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдмрд╣ुрдд рдкुрд░ाрдиा рдФрд░ рд╕рдоृрдж्рдз рд╣ै।

рднाрд░рдд рдоें рдЕрдиेрдХ рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдФрд░ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рд╕्рдерд▓ рд╣ैं:

  • рддाрдЬрдорд╣рд▓

  • рд▓ाрд▓ рдХिрд▓ा

  • рдХुрддुрдм рдоीрдиाрд░

  • рд╕ांрдЪी рд╕्рддूрдк

  • рдЕрдЬंрддा рдХी рдЧुрдлाрдПँ

  • рдПрд▓ोрд░ा рдХी рдЧुрдлाрдПँ

рднाрд░рдд рдХी рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдоें:

ЁЯО╡ рд╕ंрдЧीрдд
ЁЯТГ рдиृрдд्рдп
ЁЯОи рдХрд▓ा
ЁЯУЪ рд╕ाрд╣िрдд्рдп
ЁЯПЫ️ рд╕्рдеाрдкрдд्рдп
ЁЯкФ рдд्рдпोрд╣ाрд░

рдХा рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рд╕्рдеाрди рд╣ै।


ЁЯЧг️ 12. рдЕрдиेрдХ рднाрд╖ाрдПँ рдФрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрддिрдпाँ

рднाрд░рдд рдХी рдПрдХ рдмрдб़ी рд╡िрд╢ेрд╖рддा рдЗрд╕рдХी рд╡िрд╡िрдзрддा рд╣ै।

рднाрд░рдд рдоें рдЕрдиेрдХ рднाрд╖ाрдПँ рдмोрд▓ी рдЬाрддी рд╣ैं। рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рд░ाрдЬ्рдпों рдоें:

  • рднाрд╖ा

  • рднोрдЬрди

  • рдкрд╣рдиाрд╡ा

  • рд▓ोрдХрдиृрдд्рдп

  • рд╕ंрдЧीрдд

  • рдд्рдпोрд╣ाрд░

  • рдкрд░ंрдкрд░ाрдПँ

рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ैं।

рдлिрд░ рднी рд╕рднी рднाрд░рддीрдп рдПрдХ рджेрд╢ рдХा рд╣िрд╕्рд╕ा рд╣ैं।

⭐ рдоुрдЦ्рдп рд╡िрдЪाрд░:

“рд╡िрд╡िрдзрддा рдоें рдПрдХрддा” рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдУं рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै।


ЁЯНЫ 13. рднाрд░рдд рдХा рд╡िрд╡िрдз рдЦाрди-рдкाрди

рднाрд░рдд рдХे рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рднोрдЬрди рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ैं।

рдЙрджाрд╣рд░рдг:

  • рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд — рд░ोрдЯी, рдкрд░ाрдаे рдЖрджि

  • рджрдХ्рд╖िрдг рднाрд░рдд — рдЗрдбрд▓ी, рдбोрд╕ा рдЖрджि

  • рдкрд╢्рдЪिрдо рднाрд░рдд — рдвोрдХрд▓ा, рджाрд▓-рдмाрддी рдЖрджि

  • рдкूрд░्рд╡ рднाрд░рдд — рдЪाрд╡рд▓ рдФрд░ рд╡िрднिрди्рди рд╕्рдеाрдиीрдп рд╡्рдпंрдЬрди

рдпрд╣ рд╡िрд╡िрдзрддा рднाрд░рдд рдХी рд╕рдоृрдж्рдз рд╕ंрд╕्рдХृрддि рдХो рджрд░्рд╢ाрддी рд╣ै।


ЁЯСХ 14. рднाрд░рдд рдоें рд╡िрд╡िрдз рдкрд╣рдиाрд╡े

рднाрд░рдд рдХे рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ों рдоें рдЬрд▓рд╡ाрдпु рдФрд░ рдкрд░ंрдкрд░ा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЕрд▓рдЧ-рдЕрд▓рдЧ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдХрдкрдб़े рдкрд╣рдиे рдЬाрддे рд╣ैं।

рдЬैрд╕े:

  • рд╕ाрдб़ी

  • рдзोрддी

  • рдХुрд░्рддा-рдкाрдпрдЬाрдоा

  • рд╕рд▓рд╡ाрд░-рдХрдоीрдЬ़

  • рдкрдЧрдб़ी

  • рд▓ुंрдЧी рдЖрджि

рдкрд╣рдиाрд╡े рдоें рдХ्рд╖ेрдд्рд░ीрдп рд╡िрд╡िрдзрддा рднाрд░рдд рдХी рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рд╡िрд╢ेрд╖рддा рд╣ै।


ЁЯОн 15. рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдиृрдд्рдп

рднाрд░рдд рдоें рдЕрдиेрдХ рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдФрд░ рд▓ोрдХ рдиृрдд्рдп рд╣ैं।

рдХुрдЫ рдк्рд░рдоुрдЦ рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдиृрдд्рдп:

  • рднрд░рддрдиाрдЯ्рдпрдо

  • рдХрдердХ

  • рдХрдердХрд▓ी

  • рдХुрдЪिрдкुрдб़ी

  • рдУрдбिрд╕ी

  • рдордгिрдкुрд░ी

  • рдоोрд╣िрдиीрдЕрдЯ्рдЯрдо

  • рд╕рдд्рд░िрдпा

JNVST рдоें рдз्рдпाрди рджें:

рдХрдердХ → рдЙрдд्рддрд░ рднाрд░рдд рд╕े рдЬुрдб़ा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдиृрдд्рдп

рднрд░рддрдиाрдЯ्рдпрдо → рддрдоिрд▓рдиाрдбु рд╕े рдЬुрдб़ा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдиृрдд्рдп

рдХुрдЪिрдкुрдб़ी → рдЖंрдз्рд░ рдк्рд░рджेрд╢ рд╕े рдЬुрдб़ा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдиृрдд्рдп

рдУрдбिрд╕ी → рдУрдбिрд╢ा рд╕े рдЬुрдб़ा рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╢ाрд╕्рдд्рд░ीрдп рдиृрдд्рдп


ЁЯПЕ 16. рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рдЦेрд▓ рдЙрдкрд▓рдм्рдзिрдпाँ

рднाрд░рдд рдоें рдХ्рд░िрдХेрдЯ, рд╣ॉрдХी, рдмैрдбрдоिंрдЯрди, рдХुрд╢्рддी, рдПрдерд▓ेрдЯिрдХ्рд╕ рдЖрджि рдЦेрд▓ рд▓ोрдХрдк्рд░िрдп рд╣ैं।

рд╣ॉрдХी рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рдоुрдЦ рдкाрд░ंрдкрд░िрдХ рдЦेрд▓ों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै рдФрд░ рднाрд░рдд рдХा рдУрд▓ंрдкिрдХ рдЗрддिрд╣ाрд╕ рдоें рд╣ॉрдХी рдоें рд╡िрд╢ेрд╖ рд╕्рдеाрди рд░рд╣ा рд╣ै।


ЁЯЪА 17. рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдФрд░ рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдоें рднाрд░рдд

рднाрд░рдд рдиे рд╡िрдЬ्рдЮाрди рдФрд░ рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рднी рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдЙрдкрд▓рдм्рдзिрдпाँ рд╣ाрд╕िрд▓ рдХी рд╣ैं।

рднाрд░рдд рдХी рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕ंрд╕्рдеा:

ЁЯЪА ISRO

Indian Space Research Organisation

ISRO рдиे рдЕрдиेрдХ рдЙрдкрдЧ्рд░рд╣ рдФрд░ рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рдоिрд╢рди рд╕ंрдЪाрд▓िрдд рдХिрдП рд╣ैं।

рдЪंрдж्рд░рдпाрди рдоिрд╢рди ЁЯМЩ

рднाрд░рдд рдиे рдЪंрдж्рд░рдоा рдХे рдЕрдз्рдпрдпрди рдХे рд▓िрдП рдЪंрдж्рд░рдпाрди рдоिрд╢рди рднेрдЬे рд╣ैं।

рдоंрдЧрд▓рдпाрди ЁЯФ┤

рднाрд░рдд рдиे рдоंрдЧрд▓ рдЧ्рд░рд╣ рдХे рдЕрдз्рдпрдпрди рдХे рд▓िрдП рдоंрдЧрд▓рдпाрди рдоिрд╢рди рднी рднेрдЬा рдеा।

JNVST рддрде्рдп:

ISRO → рднाрд░рдд рдХी рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕ंрд╕्рдеा


ЁЯза 18. рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ — рдд्рд╡рд░िрдд рддाрд▓िрдХा

рдк्рд░рд╢्рди

рдЙрдд्рддрд░

рднाрд░рдд рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी

рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी

рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдоें рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд░ाрдЬ्рдп

рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдоें рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा рд░ाрдЬ्рдп

рдЧोрд╡ा

рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी

рдХंрдЪрдирдЬंрдШा

рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмी рдирджी (рднाрд░рдд рдоें рдмрд╣рдиे рд╡ाрд▓ी)

рдЧंрдЧा

рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдорд░ुрд╕्рдерд▓

рдеाрд░

рдк्рд░рдоुрдЦ рдкрд░्рд╡рдд рд╢्рд░ृंрдЦрд▓ा

рд╣िрдоाрд▓рдп

рдкрд╢्рдЪिрдо рдоें рд╕рдоुрдж्рд░

рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░

рдкूрд░्рд╡ рдоें рдЬрд▓ рдХ्рд╖ेрдд्рд░

рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी

рджрдХ्рд╖िрдг рдоें рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░

рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░

рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ рдоें рдк्рд░рдоुрдЦ рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣

рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк

рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी рдоें рдк्рд░рдоुрдЦ рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣

рдЕंрдбрдоाрди рдФрд░ рдиिрдХोрдмाрд░

рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕ंрд╕्рдеा

ISRO

рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрдХ्рд╖ी

рдоोрд░

рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрд╢ु

рдмाрдШ


⭐ JNVST рдХे рд▓िрдП рдЕрддि рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рддрде्рдп

  1. ЁЯЗоЁЯЗ│ рднाрд░рдд рдПрд╢िрдпा рдХे рджрдХ्рд╖िрдгी рднाрдЧ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

  2. ЁЯЗоЁЯЗ│ рднाрд░рдд рдХी рд░ाрдЬрдзाрдиी рдирдИ рджिрд▓्рд▓ी рд╣ै।

  3. ЁЯПЬ️ рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд░ाрдЬ्рдп рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди рд╣ै।

  4. ЁЯМ┤ рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा рд░ाрдЬ्рдп рдЧोрд╡ा рд╣ै।

  5. ЁЯПФ️ рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी рдХंрдЪрдирдЬंрдШा рд╣ै।

  6. ЁЯПФ️ рд╣िрдоाрд▓рдп рднाрд░рдд рдХे рдЙрдд्рддрд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

  7. ЁЯМК рдкрд╢्рдЪिрдо рдоें рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ рд╣ै।

  8. ЁЯМК рдкूрд░्рд╡ рдоें рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी рд╣ै।

  9. ЁЯМК рджрдХ्рд╖िрдг рдоें рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░ рд╣ै।

  10. ЁЯПЭ️ рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░ рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ै।

  11. ЁЯПЭ️ рдЕंрдбрдоाрди рдФрд░ рдиिрдХोрдмाрд░ рдж्рд╡ीрдк рд╕рдоूрд╣ рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी рдоें рд╕्рдеिрдд рд╣ैं।

  12. ЁЯПЬ️ рдеाрд░ рднाрд░рдд рдХा рдк्рд░рдоुрдЦ рдФрд░ рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рдорд░ुрд╕्рдерд▓ рд╣ै।

  13. ЁЯМК рдЧंрдЧा рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рдФрд░ рд╕рдмрд╕े рд▓ंрдмी рдирджिрдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै।

  14. ЁЯжБ рдЧुрдЬрд░ाрдд рдХा рдЧिрд░ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдПрд╢िрдпाрдИ рд╕िंрд╣ рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै।

  15. ЁЯжП рдЕрд╕рдо рдПрдХ рд╕ींрдЧ рд╡ाрд▓े рдЧैंрдбे рдХे рд▓िрдП рдк्рд░рд╕िрдж्рдз рд╣ै।

  16. ЁЯжЪ рдоोрд░ рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрдХ्рд╖ी рд╣ै।

  17. ЁЯРЕ рдмाрдШ рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрд╢ु рд╣ै।

  18. ЁЯЪА ISRO рднाрд░рдд рдХी рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕ंрд╕्рдеा рд╣ै।

  19. ЁЯЧг️ рднाрд░рдд рдоें рдЕрдиेрдХ рднाрд╖ाрдПँ рдФрд░ рд╕ंрд╕्рдХृрддिрдпाँ рд╣ैं।

  20. ЁЯдЭ рд╡िрд╡िрдзрддा рдоें рдПрдХрддा рднाрд░рдд рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдУं рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै।


ЁЯУЭ JNVST рдЕрдн्рдпाрд╕ рдк्рд░рд╢्рди

рдмрд╣ुрд╡िрдХрд▓्рдкीрдп рдк्рд░рд╢्рди

1. рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд░ाрдЬ्рдп рдХौрди-рд╕ा рд╣ै?
A. рдорд╣ाрд░ाрд╖्рдЯ्рд░
B. рдордз्рдп рдк्рд░рджेрд╢
C. рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди
D. рдЧुрдЬрд░ाрдд
рдЙрдд्рддрд░ — C. рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

2. рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓ рдХी рджृрд╖्рдЯि рд╕े рднाрд░рдд рдХा рд╕рдмрд╕े рдЫोрдЯा рд░ाрдЬ्рдп рдХौрди-рд╕ा рд╣ै?
A. рдЧोрд╡ा
B. рд╕िрдХ्рдХिрдо
C. рдд्рд░िрдкुрд░ा
D. рдордгिрдкुрд░
рдЙрдд्рддрд░ — A. рдЧोрд╡ा

3. рднाрд░рдд рдХी рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी рдХौрди-рд╕ी рд╣ै?
A. рдиंрджा рджेрд╡ी
B. рдХंрдЪрдирдЬंрдШा
C. рдЕрдиाрдоुрдб़ी
D. рдзौрд▓ाрдЧिрд░ि
рдЙрдд्рддрд░ — B. рдХंрдЪрдирдЬंрдШा

4. рднाрд░рдд рдХे рдкрд╢्рдЪिрдо рдоें рдХौрди-рд╕ा рд╕рдоुрдж्рд░ рд╣ै?
A. рд▓ाрд▓ рд╕ाрдЧрд░
B. рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░
C. рднूрдордз्рдп рд╕ाрдЧрд░
D. рдХैрд╕्рдкिрдпрди рд╕ाрдЧрд░
рдЙрдд्рддрд░ — B. рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░

5. рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк рдХрд╣ाँ рд╕्рдеिрдд рд╣ै?
A. рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी
B. рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░
C. рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░ рдХे рдЙрдд्рддрд░-рдкूрд░्рд╡ рдоें
D. рдк्рд░рд╢ांрдд рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░
рдЙрдд्рддрд░ — B. рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░

6. рдеाрд░ рдорд░ुрд╕्рдерд▓ рдоुрдЦ्рдп рд░ूрдк рд╕े рдХिрд╕ рд░ाрдЬ्рдп рдоें рд╣ै?
A. рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди
B. рдмिрд╣ाрд░
C. рдЕрд╕рдо
D. рдХेрд░рд▓
рдЙрдд्рддрд░ — A. рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

7. ISRO рдХा рд╕ंрдмंрдз рдХिрд╕ рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рд╕े рд╣ै?
A. рдХृрд╖ि
B. рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖
C. рдЦेрд▓
D. рди्рдпाрдп
рдЙрдд्рддрд░ — B. рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖

8. рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрд╢ु рдХौрди-рд╕ा рд╣ै?
A. рд╕िंрд╣
B. рд╣ाрдеी
C. рдмाрдШ
D. рд╣िрд░рдг
рдЙрдд्рддрд░ — C. рдмाрдШ

9. рднाрд░рдд рдХा рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдкрдХ्рд╖ी рдХौрди-рд╕ा рд╣ै?
A. рдХрдмूрддрд░
B. рдоोрд░
C. рддोрддा
D. рд╕ाрд░рд╕
рдЙрдд्рддрд░ — B. рдоोрд░

10. “рд╡िрд╡िрдзрддा рдоें рдПрдХрддा” рдХिрд╕ рджेрд╢ рдХी рдк्рд░рдоुрдЦ рд╡िрд╢ेрд╖рддा рдХे рд░ूрдк рдоें рдЬाрдиी рдЬाрддी рд╣ै?
A. рднाрд░рдд
B. рдЬाрдкाрди
C. рд░ूрд╕
D. рдСрд╕्рдЯ्рд░ेрд▓िрдпा
рдЙрдд्рддрд░ — A. рднाрд░рдд


ЁЯзй рдоिрд▓ाрди рдХीрдЬिрдП

A

B

1. рд░ाрдЬрд╕्рдеाрди

a. рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ рд╕ंрд╕्рдеा

2. рдХंрдЪрдирдЬंрдШा

b. рд╕рдмрд╕े рдмрдб़ा рд░ाрдЬ्рдп (рдХ्рд╖ेрдд्рд░рдлрд▓)

3. рд▓рдХ्рд╖рдж्рд╡ीрдк

c. рд╕рдмрд╕े рдКँрдЪी рдкрд░्рд╡рдд рдЪोрдЯी

4. ISRO

d. рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░

рдЙрдд्рддрд░:
1 → b
2 → c
3 → d
4 → a


ЁЯФЦ рдПрдХ рдирдЬ़рд░ рдоें рднाрд░рдд

ЁЯЗоЁЯЗ│ рднाрд░рдд = рд╡िрд╡िрдзрддा + рд╕ंрд╕्рдХृрддि + рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╕ंрдкрджा + рд╡िрдЬ्рдЮाрди + рдПрдХрддा

ЁЯПФ️ рдЙрдд्рддрд░ → рд╣िрдоाрд▓рдп
ЁЯМК рдкрд╢्рдЪिрдо → рдЕрд░рдм рд╕ाрдЧрд░
ЁЯМК рдкूрд░्рд╡ → рдмंрдЧाрд▓ рдХी рдЦाрдб़ी
ЁЯМК рджрдХ्рд╖िрдг → рд╣िंрдж рдорд╣ाрд╕ाрдЧрд░
ЁЯПЬ️ рдкрд╢्рдЪिрдоी рднाрдЧ → рдеाрд░ рдорд░ुрд╕्рдерд▓
ЁЯМ╛ рдк्рд░рдоुрдЦ рдЖрдзाрд░ → рдХृрд╖ि
ЁЯМ│ рд╕рдоृрдж्рдзрддा → рд╡рди рдПрд╡ं рдЬैрд╡ рд╡िрд╡िрдзрддा
ЁЯЧг️ рдкрд╣рдЪाрди → рд╡िрд╡िрдзрддा рдоें рдПрдХрддा
ЁЯЪА рдЕंрддрд░िрдХ्рд╖ → ISRO


Post a Comment